Правно лице кое се занимава со давање на интелектуални услуги како главна дејност и кое не е регистриран ДДВ обврзник има возило во своја сопственост, кое што е стекнато со купопродажба од авто-плац. Дали доколку го продаде возилото, износот на купопродажната цена на возилото се даночна основа заедно со прометот остварен од редовните услуги? Со други зборови, дали прометот од продажбата на возилото влегува во вкупниот промет кој се брои кон прагот за регистрација за ДДВ?
Согласно член 2 точка 1 од ЗДДВ, предмет на оданочување со данокот на додадена вредност е прометот на добра и услуги кој се врши со надоместок во земјата од страна на даночниот обврзник во рамките на неговата стопанска дејност. Промет на добра, во смисла на член 3 став 1 од ЗДДВ, претставува преносот на правото на располагање со движен или недвижен материјален имот.
Промет на услуги претставува секоја дејност која не е промет на добра во смисла на член 3 од ЗДДВ (член 6 став 1 од ЗДДВ).
Даночен обврзник, во смисла на член 9 став 1 од ЗДДВ е лице кое трајно или повремено самостојно врши стопанска дејност, независно од целите и резултатите од оваа дејност. Даночни обврзници можат да бидат правни и физички лица како и здружување на лица. Даночен обврзник е секој самостојно активен економски субјект кој постојано или повремено врши исполнувања за надоместок. Како правната форма, така и правната способност на вршителот на прометот се небитни.
Под стопанска дејност се подразбира секоја дејност на производителите, трговците и лицата кои извршуваат услуги, која има за цел остварување приходи, вклучувајќи ги дејностите од областа на рударството, земјоделството и шумарството, како и отстапувањето на материјални и нематеријални добра за нивно користење (член 9 став 2 од ЗДДВ).
Согласно член 51 став 1 од ЗДДВ, сите даночни обврзници, чиј вкупен промет во изминатата календарска година надминал износ од 2.000.000 денари или чиј вкупен промет се предвидува на почетокот од вршењето на стопанската дејност дека ќе го надмине износот или во текот на годината го надмине износот обврзани се за регистрација за данокот на додадена вредност.
Вкупен промет претставува збир на прометот што го направил обврзникот во текот на календарската година и кој е предмет на оданочување според член 2 точка 1 од ЗДДВ, вклучувајќи го и данокот кој отпаѓа на него, освен прометот ослободен од данок без право на одбивка на претходниот данок. Ако даночниот обврзник ја вршел својата дејност само во еден дел од календарската година, фактичкиот вкупен промет се пресметува на ниво на вкупен промет за целата календарска година (член 51 став 2 од ЗДДВ).
Според поглавје 110 став 1 од Упатството за примена на Законот за данокот на додадена вредност број 08-9289/1 од 19.06.2000 година, кон севкупниот промет се вбројува целокупниот промет на добра и услуги оданочив според ЗДДВ (вклучувајќи го данокот на додадена вредност), како и сите промети ослободени од данок според ЗДДВ со право на одбивка на претходниот данок. Прометот на добра и услуги кој не подлежи на оданочување и прометот ослободен од данок без право на одбивка на претходниот данок (член 23 од ЗДДВ) не се зема предвид при утврдувањето на севкупниот промет.
Согласно член 51 став 3 од ЗДДВ даночни обврзници – резиденти во земјата кои не се обврзани за регистрација согласно став 1 од овој член не должат данок на додадена вредност за прометот на добра и услуги извршени од нив. Тие не се овластени одделно да искажуваат данок во фактурите или во други документи и немаат право на одбиток на претходни даноци.
Согласно претходнонаведеното наведениот промет бидејќи е оданочив согласно член 2 од ЗДДВ, сметаме дека истиот влегува во вкупниот промет за целите на регистрација согласно член 51 од ЗДДВ.
Новоосновано друштво има главна дејност купување и продавање на станови за станбени цели. Дел од становите ќе се купуваат од ФЛ, додека дел ќе се купуваат стандардно од инвеститори како прв промет за што ќе има фактури со искажано влезно ДДВ. Дали друштвото треба да се регистрира за целите на ДДВ по надминат промет од 2.000.000 и дали би имало право на одбивка на влезниот ДДВ по регистрација?
Согласно член 23 точка 1 од ЗДДВ, се ослободува од данок на додадена вредност, без право на одбивка на претходниот данок, прометот на станбени згради и станови, во оној дел, во кој истите се користат за станбени цели, со исклучок на првиот промет,кој ќе се изврши во период до пет години по изградбата.
Бидејќи првиот промет на станбени згради и станови во рок од пет години по изградбата е исклучен од даночното ослободување, даночното ослободување според член 23 точка 1 од ЗДДВ ги опфаќа:
- втората или натамошната испорака во рок од или надвор од петгодишниот период;
- првата испорака по истек на петгодишниот период по изградбата
Согласно член 51 став 1 од ЗДДВ сите даночни обврзници, чиј вкупен промет во изминатата календарска година надминал износ од 2.000.000 денари или чиј вкупен промет се предвидува на почетокот од вршењето на стопанската дејност дека ќе го надмине износот или во текот на годината го надмине износот обврзани се за регистрација за данокот на додадена вредност. Обврската за регистрација за данокот на додадена вредност не се однесува за даночни обврзници во смисла на член 32 точка 4 и член 46 на овој закон.
Согласно член 51 став 2 од ЗДДВ вкупен промет претставува збир на прометот што го направил обврзникот во текот на календарската година и кој е предмет на оданочување според член 2, точка 1 на овој закон, вклучувајќи го и данокот кој отпаѓа на него, освен прометот ослободен од данок без право на одбивка на претходниот данок. Ако даночниот обврзник ја вршел својата дејност само во еден дел од календарската година, фактичкиот вкупен промет се пресметува на ниво на вкупен промет за целата календарска година.
Согласно напред наведеното, вториот промет на станови е ослободен од ДДВ без право на одбивка на претходен данок согласно член 23 точка 1 од ЗДДВ и сметаме дека наведениот промет не влегува во вкупниот промет на даночниот обврзник за цели на ДДВ регистрација согласно член 51 од ЗДДВ.
